กลุ่มงานวิจัยอาหารมีชีวิตสัตว์น้ำชายฝั่ง สถาบันวิจัยอาหารสัตว์น้ำชายฝั่ง กรมประมง

วันจันทร์ที่ 12 พฤศจิกายน พ.ศ. 2555


การเลี้ยงสาหร่าย มีหลายรูปแบบ
1.      การเลี้ยงในทะเล
2.      การเลี้ยงในบ่อดิน
3.      การเลี้ยงในภาชนะต่าง ๆ เช่น  ถังไฟเบอร์  บ่อซีเมนต์



การเลี้ยงสาหร่ายในบ่อดิน
การเลือกสถานที่
•    ใกล้น้ำทะเล
•    ดินเหนียวปนทราย
•    บ่อมีระบบน้ำเข้า-ออก
•    คลองเอนกประสงค์รอบบ่อ



การจัดการระหว่างเลี้ยง
•   การปลูกสาหร่าย
•   การจัดการน้ำ มีการดันน้ำเข้าบ่ออย่างน้อยสัปดาห์ละครั้ง
•   การรักษาระดับความหนาแน่น โดยทยอยเก็บเกี่ยวออก
•   การกำจัดและป้องกันศัตรูของสาหร่าย เช่น ปล่อยปลากินเนื้อ เพื่อป้องกันไม่ให้ปลากินพืช เช่น ปลาหมอเทศเพิ่มจำนวนมากเกินไป




ปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของสาหร่าย     
       ปริมาณแสงและความเข้มของแสง
       การเคลื่อนที่ของมวลน้ำ
       อุณหภูมิ
   ความเค็ม
       คาร์บอนไดออกไซด์
       สารอาหารในน้ำ

การใช้ประโยชน์

สาหร่าย (seaweed) มีคุณประโยชน์มากมาย
ใช้เป็นทั้งอาหารคน อาหารสัตว์ วัตถุดิบในการผลิตเครื่องสำอาง เคมีภัณฑ์และยารักษาโรค โดยนอกจากบริโภคโดยตรงแล้ว สารสกัดจากสาหร่ายยังอุดมไปด้วยสารอาหารที่มีประโยชน์ จึงใช้เป็นอาหารเสริม ใช้เป็นปุ๋ย แหล่งพลังงาน และใช้ในการบำบัดคุณภาพน้ำ

ในวงการอุตสาหกรรมอาหารได้สกัดวุ้นจากสาหร่ายทะเล ได้แก่ วุ้น(agar), กัม (gum), คาราจีแนน (carageenan), อัลจิเนท (algenate)

ประมาณ 50% ของผลิตภัณฑ์สาหร่ายทะเล นำมาใช้ในวงการอุตสาหกรรมเคมี เช่น สารคอลลอยด์จากสาหร่ายทะเล ช่วยเป็นสารอีมัลซิไฟเออร์, สารเพิ่มความข้น, สารเหนียว


มีคุณค่าทางอาหาร โดยเป็นแหล่งของสารอาหารสำคัญหลายชนิด ทั้ง โปรตีนสูง กรดอะมิโน วิตามิน เช่น วิตามินบี 6, เค, เอ, ซี
แร่ธาตุ โดยเฉพาะไอโอดีน เหล็ก ไอโอดีน แมกนีเซียม โซเดียม แมงกานีส เป็นต้น





สาหร่าย
น้ำหนักแห้ง
องค์ประกอบทางเคมี (กรัมต่อ100 กรัมแห้ง)
พลังงานรวม


%
โปรตีน
ไขมัน
เยื่อใย
เถ้า
คาร์โบไฮเดรต
Kcal/100 g
1
ผักกาดทะเล
13
16
2.4
6
22
54
295
2
หนาม
7.7
17
2.9
5
53
22
168
3
กลวง
5.6
10
1.0
2
60
26
138
4
ผมนาง
10.7
10
1.3
4.5
26
58
265




ประเทศที่นิยมบริโภคสาหร่าย ได้แก่ จีน ญี่ปุ่น อเมริกา ฮาวาย ฟิลิปปินส์ มาเลเซีย อินโดนีเซีย และประเทศแถบยุโรป เช่น
สก๊อตแลนด์ ไอร์แลนด์

สารสกัดจากสาหร่าย มีฤทธิ์ต้านการแพ้ ต้านเชื้อโรคทั้งจากแบคทีเรีย ราและไวรัส ป้องกันการอักเสบ ลดคลอเรสเตอรอล ล้างพิษ เป็นต้น 

มารู้จักสาหร่ายทะเลกันเถอะ


สาหร่ายทะเล (seaweed หรือ macro algae ) แบ่งออกเป็น 3 กลุ่มใหญ่ คือ สาหร่ายสีแดง (Rhodophyta) สาหร่ายสีเขียว (Chlorophyta) และสาหร่ายสีน้ำตาล (Phaeophyta)

สาหร่ายที่มีการเพาะเลี้ยงในปัจจุบัน มี 2 กลุ่มคือสาหร่ายสีเขียว และสาหร่ายสีแดง
สาหร่ายสีเขียว (Chlorophyta) เช่น

สาหร่ายพวงองุ่น Caulerpa lentillifera



สาหร่ายผักกาดทะเล Ulva sp.













สาหร่ายโพรง กลวง Solieria robusta










สาหร่ายมงกุฎหนาม Acanthophoraspicifera








สาหร่ายแดง Halymenia   Halymenia sp.